Arddangosfeydd Gwerth Eu Gweld

Posted on: 16 Aug 2016 by Philip Wyn Jones

Yn ddiweddar treuliais ychydig o ddyddiau yn Llundain. Prif bwrpas yr ymweliad oedd mynychu Proms y BBC ar gyfer Alexander Nevsky  gan Prokofiev, Boris  Godunov gan Mussorgsky a nifer o weithiau eraill. Rhwng y cyngherddau hyn achubais ar y cyfle i ymweld a thair arddangosfa.

Somerset House ddaeth gyntaf a’r arddangosfa ragorol Daydreaming with Stanley Kubrick. Comisiynwyd yn agos at hanner cant o artistiaid, cyfarwyddwyr a cherddorion i ymateb i waith Kubrick. Gallai fod yn ffilm benodol, yn olygfa mewn ffilm, yn gymeriad neu’n thema. Defnyddir coridorau, grisiau ac ystafelloedd yr adeilad crand hwn i  greu arddangosfa  sy’n llawn awyrgylch. I fynd o fan i fan, rydych yn cerdded ar hyd coridor sydd a’r un patrwm ar y llawr, mwy neu lai, a’r un ar garpedi’r Overlook Hotel yn The Shining ac mae’r  ysbryd iasoer yn parhau pan ewch i mewn i ystafell ac ynddi ail-gread mewn cwyr o Kubrick ei hun. Mae’n gwisgo dillad Jack Nicholson yn y ffilm ac mae wedi rhewi’n gorn.Cewch brofiad rhithwir mewn ystafell arall. Ar ol gwisgo’r offer priodol ar eich pen, rydych fel petaech yn cerdded ar hyd coridor yn un o ffilmiau Kubrick. Gallwch edrych o’r dde i chwith, i fyny ac i lawr a’r tu ol i chi. Mae’n brofiad hynod, a braidd yn annifyr. Ai fel hyn y bydd ffilmiau’r dyfodol? Yno hefyd mae ffilm fer gan yr actores Samantha Morton yn ail-greu’r tro cyntaf yr aeth i’r sinema i weld un o ffilmiau Kubrick, a thameidiau arbrofol o ffilm y penderfynodd Kubrick beidio a mynd ymlaen a hi. Clywodd fod Spielberg ar fin gwneud Schindler’s List a byddai  ffilm Kubrick wedi trafod testun rhy debyg.

Ar gyfer yr ail arddangosfa es i i’r House of Illustration, oriel newydd nid nepell  o orsaf reilffordd King’s Cross. Mae yno arddangosfeydd parhaol a rhai fydd yn newid gydag amser. Lluniau Quentin Blake sy’n cael sylw yn yr arddangosfeydd parhaol, un yn olrhain datblygiad ei luniau ar gyfer stori Roald Dahl, y  BFG, a’r llall yn dangos sut mae’n amrywio ei arddull i gyfateb i ofynion storiau eraill Dahl a’i gyd-awduron. Yn yr un adeilad mae’r arddangosfa, A New Childhood – Picture  Books from Soviet Russia. Yn sgil y Chwyldro Comiwnyddol daeth llyfrau plant yn arbennig o bwysig. Dyma gyfle i addysgu’r plant a’u troi yn Gomiwnyddion delfrydol. Doedd dim croeso bellach i dylwyth teg a ffantasiau’r gorffennol. Rhaid i anifeiliaid edrych yn naturiol, defaid er enghraifft. Ddylai eu gwlan ddim edrych fel petaen nhw newydd ymweld a’r parlwr trin gwallt! Roedd swydd y llew wedi newid. Llywydd y jyngl oedd e, nid brenin. Yn lle tywysogion a thywysogesau’r gorffennol, milwyr Sofietaidd ac aelodau’r mudiadau ieuenctid Comiwnyddol oedd yr arwyr Roedd pwyslais ar ddatblygiadau gwyddonol a thechnegol  ac ar fywydau plant mewn gwledydd eraill. Wedi’r cyfan, y nod oedd troi plant ledled y byd yn Gomiwnyddion!

I’r Imperial War Museum  es i nesaf, a’r arddangosfa, Real to Reel, A Century of War Movies. Roedd rhai o’r sylwadau rhagarweiniol ar y muriau yn ddiddorol. Rhybuddiwyd fod rhai o’r ffilmiau dogfen yn cynnwys rhai golygfeydd wedi eu hailgreu er mwyn y camera. Eglurwyd fel y mae llywodraethau yn defnyddio ffilmiau dogfen a ffuglennol i geisio dylanwadau ar y cyhoedd. Honnir bod mynd i ryfel yn angenrheidiol a bod modd cyfiawnhau’r rhyfeloedd a ymladdwyd yn y gorffennol. Gellir darbwyllo cynulleidfaoedd fod fersiwn ffuglennol o ryfel yn dangos y gwir a dim ond y gwir. Mae llwyth o bosteri a chlipiau ffilm yno, y rhan fwyaf ohonynt yn gyfarwydd, yn rhy gyfarwydd efallai. Eithriadau prin ydy The Battle of the Somme, a wnaed ym 1916, Der Ewige Jude, ffilm wrth-Semitig Natsiaidd, a ffilm Technicolor Walt Disney, Victory Through Air Power.

Philip Wyn Jones

 

Fy Nghyfrif Chapter

Wedi colli eich cyfrinair?

Ddim yn aelod eto?

×